مشخصات نظریه: نظریه مشورتی شماره ۷/۱۴۰۰/۱۳۰۴ مورخ ۱۴۰۰/۱۲/۲۸ اداره کل حقوقی قوه قضاییه.
موضوع: در فرضی که دادگاه در دادنامه صادره، حکم غیابی را به اشتباه «حضوری» اعلام کرده و پس از قطعیت رأی و سپری شدن دو سال از تاریخ صدور، محکوم‌علیه در مرحله اجرای حکم درخواست واخواهی می‌کند، تکلیف چیست؟ آیا وصف حضوریِ مندرج در دادنامه، حق واخواهی را ساقط می‌کند یا محکوم‌علیه همچنان می‌تواند واخواهی کند؟ این مسئله در مرحله اجرای احکام مدنی بارها محل اختلاف بوده است.
مفاد نظریه: اداره کل حقوقی اعلام می‌کند که توصیف دادگاه صادرکننده رأی غیابی به «حضوری»، مانع از پذیرش واخواهی محکوم نخواهد بود و حق واخواهی محکوم به قوت خود باقی است. بنابراین در فرض سؤال، چنانچه موضوع مشمول ذیل تبصره ماده ۳۰۶ قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب ۱۳۷۹ باشد، محکوم‌علیه می‌تواند برابر ماده یادشده واخواهی کند و در غیر این صورت، موجبی برای پذیرش واخواهی وی نیست. به بیان دیگر، ملاک، ماهیت غیابی بودن رأی است نه وصف شکلی مندرج در دادنامه.
کاربرد عملی: در مرحله اجرای احکام مدنی، محکوم‌علیهی که رأی غیابی علیه او به اشتباه حضوری توصیف شده، همچنان حق دارد واخواهی کند و دادگاه مکلف است ماهیت غیابی بودن رأی را بررسی کند، نه اینکه صرفاً به وصف دادنامه بسنده کند. این نظریه از تضییع حق دفاع محکوم‌علیه به دلیل اشتباه شکلی دادگاه جلوگیری می‌کند. البته واخواهی همچنان تابع شرایط تبصره ماده ۳۰۶ است و در صورت عدم تحقق آن شرایط، درخواست پذیرفته نخواهد شد؛ پس وکیل محکوم‌علیه باید هم غیابی بودن واقعی رأی و هم تحقق شرایط تبصره را اثبات کند.