مشخصات: ماده ۴ قانون اجرای احکام مدنی (مصوب ۱۳۵۶/۸/۱)، در فصل قواعد عمومی این قانون قرار دارد و قاعده بنیادین آغاز عملیات اجرایی را بیان می‌کند: هیچ حکمی خودبه‌خود اجراء نمی‌شود.
موضوع: اجرای حکم دادگاه با صدور «اجراییه» آغاز می‌شود؛ اجراییه برگ رسمی است که مفاد حکم را به محکوم‌علیه ابلاغ و او را به اجرای آن فرامی‌خواند. بدون صدور و ابلاغ اجراییه، دایره اجرای احکام نمی‌تواند وارد عملیات اجرایی اجباری شود.
مفاد: متن ماده مقرر می‌دارد: «اجرای حکم با صدور اجرائیه به عمل می‌آید مگر این‌که در قانون ترتیب دیگری مقرر شده باشد. در مواردی که حکم دادگاه جنبه اعلامی داشته و مستلزم انجام عملی از طرف محکوم‌علیه نیست از قبیل اعلام اصالت یا بطلان سند، اجرائیه صادر نمی‌شود؛ همچنین در مواردی که سازمان‌ها و مؤسسات دولتی و وابسته به دولت طرف دعوی نبوده ولی اجرای حکم باید به وسیله آن‌ها صورت گیرد صدور اجرائیه لازم نیست و سازمان‌ها و مؤسسات مزبور مکلفند به دستور دادگاه حکم را اجراء کنند.»
کاربرد عملی: پس از قطعی شدن حکم، نخستین قدم وکیل محکوم‌له، درخواست صدور اجراییه از دادگاه نخستین (ماده ۵) است؛ سپس اجراییه به محکوم‌علیه ابلاغ می‌شود و مهلت ده‌روزه ماده ۳۴ آغاز می‌گردد. دانستن استثنائات (احکام اعلامی و موارد اجرای مستقیم توسط ادارات دولتی) از اتلاف وقت در دایره اجرا جلوگیری می‌کند.