مشخصات نظریه: نظریه مشورتی شماره ۷/۱۴۰۲/۲۱۳ مورخ ۱۴۰۲/۰۴/۰۳ اداره کل حقوقی قوه قضاییه.
موضوع: مطابق ماده ۵۶۷ قانون مجازات اسلامی، در مواردی که رفتار مرتکب نه موجب آسیب و عیبی در بدن شود و نه اثری از خود در بدن بر جای بگذارد، ضمان منتفی است؛ لیکن در موارد عمدی در صورت عدم اقناع، مرتکب به حبس یا شلاق تعزیری درجه هفت محکوم می‌شود. پرسش این بود که آیا مجازات حبس مقرر در ماده ۵۶۷ ــ که به‌صورت درجه ذکر شده ــ مطابق قانون کاهش مجازات حبس تعزیری به نصف تقلیل می‌یابد یا خیر؟
مفاد نظریه: اداره کل حقوقی با توجه به اطلاق تبصره ماده ۱۰۴ قانون مجازات اسلامی (اصلاحی ۱۳۹۹) اعلام می‌کند که حکم مقرر در این تبصره شامل کلیه مجازات‌های حبس تعزیری درجه چهار تا درجه هشت برای جرایم قابل گذشت در تمام قوانین عام و خاص است؛ و با توجه به تصریح صدر ماده یادشده درباره قابل گذشت بودن جرایم تعزیری مندرج در کتاب دیات، جرم موضوع ماده ۵۶۷ قانون مجازات اسلامی (با مجازات حبس یا شلاق تعزیری درجه هفت) قابل گذشت محسوب می‌شود؛ لذا مشمول تقلیل مجازات حبس موضوع تبصره صدرالذکر نیز هست. در نتیجه، حداقل و حداکثر مجازات حبس درجه هفت به نصف تقلیل می‌یابد و مجازات حبس جرم موضوع این ماده، چهل و پنج روز تا سه ماه حبس خواهد بود.
کاربرد عملی: در پرونده‌های دیات مربوط به رفتارهای عمدی بدون ایراد آسیب بدنی (ماده ۵۶۷)، دادگاه مکلف است مجازات حبس را نصف‌شده ــ یعنی بین ۴۵ روز تا ۳ ماه ــ تعیین کند، نه در بازه کامل درجه هفت (۹۱ روز تا ۶ ماه). وکلای متهمان در این پرونده‌ها باید در لوایح دفاعی، اعمال تبصره ماده ۱۰۴ و این نظریه مشورتی را مطالبه کنند؛ در غیر این صورت، حکم صادره قابلیت اعتراض از جهت عدم اعمال تخفیف قانونی را خواهد داشت.