مشخصات رأی: رأی وحدت رویه شماره ۶۷۵ هیأت عمومی دیوان عالی کشور، مورخ ۱۳۸۴/۲/۱۳.
موضوع: مسئولیت پرداخت مابهالتفاوت ریالی ارز دانشجویان بورسیه و ضامنهای آنان. (تبصره ماده ۳۴ قانون تنظیم بخشی از مقررات مالی دولت)
مفاد رأی: دولت برای تحصیل دانشجویان بورسیه در خارج از کشور، ارز پرداخت میکند و دانشجو و ضامنهای او متعهد میشوند در صورت عدم ایفای تعهدات (مانند عدم بازگشت یا عدم انجام خدمت)، مابهالتفاوت ریالی ارز دریافتی را بپردازند. در رویه قضایی اختلاف بود که نحوه محاسبه این مابهالتفاوت و مسئولیت تضامنی ضامنها چگونه است. هیأت عمومی با استناد به تبصره ماده ۳۴ قانون تنظیم بخشی از مقررات مالی دولت، تکلیف را روشن کرد و مقرر داشت دانشجوی بورسیه و ضامنهای او مسئول پرداخت مابهالتفاوت ریالی ارز دریافتیاند و ضمانت آنان، جنبه تضامنی دارد. این رأی، از بیتالمال در برابر تخلفات بورسیهای حمایت کرد.
کاربرد عملی: کسانی که ضمانت دانشجویان بورسیه را بر عهده میگیرند باید بدانند تعهد آنان صرفاً تشریفاتی نیست؛ در صورت تخلف دانشجو، مسئولیت تضامنی پرداخت مابهالتفاوت ارز با آنان است و این رأی، مستند محکم دولت در مطالبه آن محسوب میشود. دانشجویان بورسیه نیز پیش از پذیرش تعهدات ارزی، باید مفاد قرارداد بورسیه و تبعات ضمانت را بهدقت مطالعه کنند تا بعداً با مطالبه سنگین مابهالتفاوت مواجه نشوند.