مشخصات رأی: رأی وحدت رویه شماره ۷۰۲ هیأت عمومی دیوان عالی کشور، مورخ ۱۳۸۶/۵/۲.
موضوع: مرجع صالح برای رسیدگی به اختلافات ناشی از اصلاح اسناد نسقهای زراعی: شورای اصلاحات ارضی یا دادگاه؟
مفاد رأی: نسقهای زراعی، اسنادی هستند که در اجرای قانون اصلاحات ارضی برای زارعان صادر شده و گاه نیاز به اصلاح دارند؛ مثلاً به دلیل اشتباه در مساحت یا مشخصات. در رویه قضایی اختلاف بود که دعوی اصلاح این اسناد در صلاحیت شورای اصلاحات ارضی است یا دادگاههای عمومی. هیأت عمومی با استناد به ماده ۳۸ آییننامه اجرایی قانون اصلاحات ارضی رأی داد که رسیدگی به اختلافات ناشی از نحوه واگذاری اراضی و اصلاح اسناد نسقهای زراعی، در صلاحیت شورای اصلاحات ارضی است، نه دادگاه. دادگاهها در این موارد باید قرار عدم صلاحیت صادر و پرونده را به شورای مذکور ارسال کنند.
کاربرد عملی: زارعان و مالکانی که سند نسق آنان نیاز به اصلاح دارد، باید به شورای اصلاحات ارضی مستقر در اداره جهاد کشاورزی مراجعه کنند، نه دادگاه. طرح دعوی در دادگاه، جز اتلاف وقت و صدور قرار عدم صلاحیت، نتیجهای ندارد؛ این رأی، مسیر صحیح را نشان میدهد. در صورت اختلاف با تصمیم شورای اصلاحات ارضی نیز، مرجع اعتراض به آن تصمیم تابع مقررات خاص خود است؛ مشورت با کارشناس حقوقی حوزه اراضی کشاورزی در این مرحله توصیه میشود.