📅 … 🕐 …

رأی وحدت رویه شماره ۷۰۵ — مهریه در حکم مال منقول و دادگاه صالح

مشخصات رأی: رأی وحدت رویه شماره ۷۰۵ هیأت عمومی دیوان عالی کشور، مورخ ۱۳۸۶/۸/۱.

موضوع: ماهیت مهریه از حیث منقول یا غیرمنقول بودن و تعیین دادگاه صالح برای دعوی مطالبه آن. (ماده ۱۳ قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور مدنی)

مفاد رأی: در رویه قضایی اختلاف بود که دعوی مطالبه مهریه، تابع قواعد دعاوی راجع به اموال غیرمنقول است یا منقول؛ این اختلاف، تعیین دادگاه صالح را نیز تحت تأثیر قرار می‌داد. هیأت عمومی رأی داد که مهریه در حکم مال منقول است و دعوی مطالبه آن، مشمول ماده ۱۳ قانون آیین دادرسی مدنی می‌شود. به موجب ماده ۱۳، دعاوی راجع به اموال منقول در دادگاه محل اقامت خوانده اقامه می‌شود (با رعایت استثنائات قانونی). بنابراین، زوجه برای مطالبه مهریه باید به دادگاه محل اقامت زوج مراجعه کند، مگر در مواردی که قانون ترتیب دیگری مقرر داشته باشد.

کاربرد عملی: این رأی، پرکاربردترین معیار تعیین دادگاه صالح در دعاوی مهریه است. زوجه‌ای که در شهری غیر از محل اقامت زوج زندگی می‌کند، باید بداند دعوی مهریه اصولاً در دادگاه محل اقامت زوج مطرح می‌شود. وکلا نیز در تنظیم دادخواست مطالبه مهریه، با استناد به این رأی، ایراد عدم صلاحیت را دفع می‌کنند. در مواردی که مهریه، مال غیرمنقول معین باشد، قواعد صلاحیت دعاوی غیرمنقول حاکم است و باید تفکیک شود.