مشخصات رأی: رأی وحدت رویه شماره ۷۱۳ هیأت عمومی دیوان عالی کشور، مورخ ۱۳۸۸/۱۰/۱۵.
موضوع: وضعیت کیفری حفر چاه‌های غیرمجاز آب از منظر قانون توزیع عادلانه آب.
مفاد رأی: قانون توزیع عادلانه آب، حفر چاه بدون پروانه بهره‌برداری را ممنوع و برای آن مجازات تعیین کرده است. با این حال، میان مراجع قضایی درباره نحوه تعقیب و رسیدگی به این تخلفات اختلاف نظر وجود داشت؛ از جمله اینکه آیا حفر چاه غیرمجاز در همه موارد وصف کیفری دارد و مرجع صالح کدام است. هیأت عمومی با صدور این رأی، بر جرم بودن حفر چاه‌های غیرمجاز تأکید کرد و رویه واحدی برای رسیدگی به این پرونده‌ها برقرار نمود. پیام رأی روشن است: منابع آب زیرزمینی، ثروت ملی و مشترک است و بهره‌برداری غیرمجاز از آن، تجاوز به حقوق عمومی محسوب می‌شود و مستوجب تعقیب کیفری است.
کاربرد عملی: کشاورزان و مالکان اراضی پیش از حفر هرگونه چاه، باید پروانه بهره‌برداری از وزارت نیرو اخذ کنند؛ حفر چاه بدون مجوز، علاوه بر مسدود شدن چاه، پیگرد کیفری نیز در پی دارد. این رأی برای دستگاه‌های نظارتی نیز پشتوانه قضایی محکمی در برخورد با متخلفان حوزه آب فراهم می‌کند؛ موضوعی که با بحران کم‌آبی کشور، اهمیت دوچندان یافته است. مالکان چاه‌های قدیمی نیز باید وضعیت پروانه خود را بررسی و در صورت نیاز، نسبت به اخذ مجوز قانونی اقدام کنند.