📅 … 🕐 …

رأی وحدت رویه شماره ۷۹۰ — پرداخت دیه از بیت‌المال در صورت عدم شناسایی مرتکب

مشخصات رأی: رأی وحدت رویه شماره ۷۹۰ مورخ ۱۳۹۹/۴/۱۰ هیأت عمومی دیوان عالی کشور.

موضوع: پرداخت دیه از بیت‌المال در مواردی که مرتکب صدمه عمدی مادون قتل شناسایی نشده باشد.

مفاد رأی: هیأت عمومی با استناد به مواد ۴۳۵، ۴۷۴، ۴۷۵ و ۴۸۷ قانون مجازات اسلامی مصوب ۱۳۹۲ و با لحاظ موازین فقهی مقرر داشت که قانونگذار در همه موارد قتل نفس یا مادون آن که به مرتکب دسترسی حاصل نشده است ــ اعم از آنکه شناسایی شده یا نشده باشد ــ پرداخت دیه از بیت‌المال را مقرر کرده است؛ البته در موارد شناسایی مرتکب و عدم دسترسی به وی، پرداخت دیه از بیت‌المال در صورتی ممکن است که ترتب مذکور در مواد قانونی مربوط رعایت شود. بنا به مراتب، در مواردی که مرتکب صدمه عمدی مادون قتل شناسایی نشده باشد، پرداخت دیه بر عهده بیت‌المال است و رأی شعبه ۲۴ دادگاه تجدیدنظر استان خوزستان تا حدی که با این نظر انطباق داشت صحیح تشخیص داده شد.

کاربرد عملی: مصدومان جنایات عمدی مادون نفس (مانند ضرب و جرح عمدی) که ضارب آن‌ها شناسایی نشده و به او دسترسی نیست، می‌توانند دیه خود را از بیت‌المال مطالبه کنند. وکیل بزه‌دیده باید با استناد به این رأی و مواد ۴۳۵ و ۴۷۴ به بعد قانون مجازات اسلامی، دعوی مطالبه دیه از بیت‌المال را در دادگاه مطرح کند.