مشخصات نظریه:
شماره نظریه ۷/۱۴۰۰/۴۱۶ مورخ ۱۴۰۰/۰۶/۰۳، صادره از اداره کل حقوقی قوه قضاییه.
موضوع:
اگر محکوم‌علیه دارای سابقه محکومیت تعلیقی، در مدت تعلیق مرتکب جرم دیگری شود، آیا باید پرونده سابقه جهت لغو تعلیق ارسال شود یا مقررات تعدد جرم اعمال می‌گردد؟
مفاد نظریه:
اداره کل پاسخ داد: اولاً ملاک اعمال مقررات تکرار جرم طبق ماده ۱۳۷ قانون مجازات اسلامی (اصلاحی ۱۳۹۹)، داشتن سابقه محکومیت قطعی به یکی از مجازات‌های تعزیری درجه ۱ تا ۵ و ارتکاب جرم عمدی تعزیری درجه ۱ تا ۶ دیگر، از تاریخ قطعیت حکم تا حصول اعاده حیثیت یا شمول مرور زمان اجرای مجازات است. بنابراین فردی که محکومیت قطعی به مجازات تعزیری درجه یک تا پنج دارد و اجرای آن با قرار تعلیق معلق شده، در صورت ارتکاب جرم عمدی تعزیری درجه یک تا شش دیگر در مدت تعلیق، دادگاه با توجه به ماده ۵۴، قرار تعلیق را لغو و دستور اجرای حکم معلق را نیز صادر می‌کند و مجازات جرم اخیر بر اساس مقررات تکرار جرم (ماده ۱۳۷) تعیین می‌شود؛ زیرا حکم قبلی قطعی بوده و صرفاً اجرایش معلق شده است. ثانیاً اگر تاریخ وقوع جرم بعد از صدور قرار تعلیق و قبل از قطعیت حکمِ معلق باشد، پس از قطعیت حکم اخیر و احراز شرایط ماده ۵۴، دادگاه قرار تعلیق را لغو و دستور اجرا صادر می‌کند. این مورد از مصادیق تعدد جرم (ماده ۱۳۴) نیست؛ زیرا در تعدد فقط یک مجازات به اجرا درمی‌آید، در حالی که ماده ۵۴ صراحتاً اجرای دو مجازات را تجویز کرده است.
کاربرد عملی:
در دفاع از متهم دارای سابقه تعلیقی، وکیل باید دقت کند که ارتکاب جرم جدید نه‌تنها مجازات جدید، بلکه اجرای مجازات معلق قبلی را نیز در پی دارد؛ راهبرد دفاع باید بر انکار یا تبرئه در جرم اخیر متمرکز شود.