مشخصات نظریه:
شماره نظریه ۷/۱۴۰۰/۴۳۱ مورخ ۱۴۰۰/۰۶/۰۳، صادره از اداره کل حقوقی قوه قضاییه.
موضوع:
اگر مستأجر از دستور تخلیه استنکاف کند و اموالش به حافظ سپرده شود، آیا حافظ می‌تواند بدون تقدیم دادخواست، هزینه نگهداری را مطالبه کند؟ و تعیین میزان اجرت با کیست؟
مفاد نظریه:
اداره کل پاسخ داد برابر مواد ۸۱ و ۸۲ قانون اجرای احکام مدنی ۱۳۵۶، چنانچه مستأجر از دستور تخلیه ملک استنکاف کند و اموال جهت نگهداری به حافظ سپرده شود و حافظ مطالبه اجرت کند، دادورز در صورت عدم تراضی در میزان اجرت، بدون نیاز به اقامه دعوا، میزان آن را با توجه به کمیت و کیفیت اموال و مدت و نحوه حفاظت — و عندالاقتضاء با ارجاع امر به کارشناس — تعیین می‌کند. ترتیب پرداخت اجرت حافظ نیز مطابق ماده ۸۲ قانون پیش‌گفته خواهد بود. به عبارت دیگر، مطالبه اجرت حافظ، امر اجرایی است نه دعوای مستقلی که نیازمند دادخواست و دادرسی باشد.
کاربرد عملی:
حافظ اموال می‌تواند مستقیماً به اجرای احکام مراجعه کند؛ و موجر نیز باید بداند هزینه نگهداری اموال مستأجرِ مستنکف، در نهایت بر اساس مقررات از محل مربوطه پرداخت می‌شود. دادورز در تعیین اجرت می‌تواند عندالاقتضاء امر را به کارشناس رسمی دادگستری ارجاع دهد و نظر کارشناس، مبنای تعیین مبلغ نهایی خواهد بود؛ حافظ نیز در صورت اعتراض به مبلغ تعیین‌شده می‌تواند در قالب اعتراض به عملیات اجرایی اقدام کند.