📅 … 🕐 …

نظریه مشورتی ۷/۱۴۰۱/۱۱۰۱ — وصف کیفری استفاده از اینترنت ماهواره‌ای (استارلینک)

مشخصات نظریه:
شماره نظریه ۷/۱۴۰۱/۱۱۰۱ مورخ ۱۴۰۲/۰۶/۲۷، صادره از اداره کل حقوقی قوه قضاییه.

موضوع:
آیا دستگاه اینترنت ماهواره‌ای (استارلینک) دارای وصف کیفری است؟ آیا مشمول قانون ممنوعیت به کارگیری تجهیزات دریافت از ماهواره ۱۳۷۳ است یا صرفاً قاچاق کالا محسوب می‌شود؟

مفاد نظریه:
اداره کل دو دیدگاه را مطرح کرد: دیدگاه نخست — برابر ماده یک قانون ممنوعیت به کارگیری تجهیزات دریافت از ماهواره ۱۳۷۳، ورود، توزیع و استفاده از تجهیزات دریافت از ماهواره جز در موارد قانونی ممنوع است؛ و چون دستگاه اینترنت ماهواره‌ای نیز جزو تجهیزات دریافت از ماهواره تلقی می‌شود، صرف اینکه در زمان تصویب قانون این تجهیزات رایج نبوده، موجب خروج از شمول احکام قانونی نیست؛ پس استفاده‌کنندگان مشمول اطلاق ماده ۹ آن قانون‌اند. دیدگاه دوم — موضوع قانون ۱۳۷۳ چنان‌که از نام آن و مواد ۵ و ۱۴ آیین‌نامه اجرایی آن (مصوب ۱۳۷۴، اصلاحی ۱۳۷۵) برمی‌آید، صرفاً «تجهیزات گیرنده برنامه‌های تلویزیونی ماهواره‌ای» است و دستگاه ارسال و دریافت اطلاعات اینترنتی (استارلینک) از شمول آن خروج موضوعی دارد؛ زیرا اولاً در سال ۱۳۷۳ اینترنت ماهواره‌ای اساساً مطرح نبود و ثانیاً قانون ناظر به دستگاه‌های دریافت صدا و تصویر تلویزیونی است، در حالی که استارلینک دستگاه «ارسال و دریافت اطلاعات» است که از نظر فنی متفاوت است.

کاربرد عملی:
این نظریه در پرونده‌های مرتبط با تجهیزات ماهواره‌ای، چارچوب دفاع را مشخص می‌کند: وکیل می‌تواند با تکیه بر دیدگاه دوم، خروج موضوعی استارلینک از قانون ۱۳۷۳ را استدلال کند و بحث را به قاچاق کالا محدود سازد.